Angelica (2015)

Μια ιστορία μητρικής υστερίας και σεξουαλικής καταπίεσης, που φέρει όλα τα στοιχεία για την παρασκευή ενός έκτακτου γοτθικού μελοδράματος, στα χέρια του Lichtenstein μετατρέπεται σε ένα άνευρο φιλμ εποχής, που φλερτάρει ανεπιτυχώς με τον τρόμο. Η Κονστάνς παντρεύεται με τον Τζόζεφ και περνούν μια περίοδο σεξουαλικής ευτυχίας μέχρι που γεννιέται το παιδί τους, η Αντζέλικα. Από εκείνο το σημείο και έπειτα για «ιατρικούς λόγους», αλλά κι επειδή το ενδιαφέρον της Κονστάνς στρέφεται κατά αποκλειστικότητα στην (υπερ)προστασία της Αντζέλικα, η σεξουαλική  ζωή τους εξατμίζεται. Η Κονστάνς αδυνατεί να εξισορροπήσει τον ρόλο της ερωμένης με εκείνον της μάνας, ενοχοποιώντας σταδιακά κάθε μορφή σεξουαλικής δραστηριότητας. Όποτε διεγείρεται εκείνη ή ο σύζυγός της, πιστεύει ότι αυτή η διέγερση μετουσιώνεται σε μια εκτοπλασματική οντότητα που απειλεί την σωματική ακεραιότητα της Αντζέλικα. Η πίεση, που την οδηγεί στην παράνοια, προέρχεται αφενός από κοινωνικούς παράγοντες, καθώς βρισκόμαστε σε μια κοινωνία πατριαρχική και σε μία εποχή που η επιστήμη της ιατρικής διατηρεί πολύ στενούς δεσμούς με την ηθική,  κι αφετέρου από εσωτερικούς, δηλαδή από την αγωνία και την μονομανία της μάνας.

Κι ενώ το υλικό είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον, ο Lichtenstein θα στερήσει κάθε ίχνος αμφισημίας από την ιστορία του, θα εικονογραφήσει άμεσα και κακόγουστα τις «φαντασματικές» προβολές του μυαλού της μάνας και θα βαλθεί να εξηγήσει τα πάντα με την λογική, στερώντας από το φιλμ του κάθε ρανίδα υπαινιγμού. Και ο υπαινιγμός είναι σύμφυτος με το φιλμικό είδος που εκπροσωπεί η ταινία και αποτελεί χαρακτηριστικό γνώρισμα κάθε αξιομνημόνευτου εκπροσώπου αυτού του είδους.Η «Angelica» δυστυχώς δεν είναι ένας τέτοιος εκπρόσωπος. 

Knight of Cups (2015)

Ο Malick κάνει ένα σινεμά που μάλλον δεν ταιριάζει στην εποχή του, καθώς όλο και λιγότεροι φαίνεται να ενδιαφέρονται για τον πνευματικό κόσμο , για την ύπαρξη (ή μη) του Θεού και για τον επαναπροσδιορισμό της σχέσης τους μαζί του. Οι διάλογοι στο σινεμά του, όπου υπάρχουν, επικαλύπτονται από τους εσωτερικούς μονολόγους των ηρώων του, που πότε σχηματίζουν μεταξύ τους μια υποψία διαλόγου και πότε όχι. Μοιάζει σαν οι ψυχές των ηρώων να πασχίζουν να επικοινωνήσουν μεταξύ τους.

Ένα τέτοιου τύπου εσωτερικό ταξίδι συνιστά και το Knight of Cups, η νέα του ταινία. Ο ήρωας στο Knight of Cups αναζητά κάτι που θα διαψεύσει το εφήμερο της ύπαρξης του. Αναζητά τον Θεό στα μάτια του άλλου, στα μάτια των γυναικών που ερωτεύεται. Κι ο Malick θα κινηματογραφήσει αυτές τις γυναίκες όχι φετιχιστικά, σαν αντικείμενα,όπως θα ήθελαν να πιστεύουν εκείνοι που πασχίζουν να βρουν σεξισμό σε οτιδήποτε, αλλά με τα μάτια του ερωτευμένου. Ο ερωτευμένος μυθοποιεί την γυναίκα που του αρέσει, την μεταμορφώνει με το βλέμμα του σε ένα μνημείο ομορφιάς ανείπωτης κι απρόσιτου εσωτερικού κόσμου. 

Όταν τελειώνει η ταινία ο ήρωας δεν θα έχει προχωρήσει περισσότερο από εκεί που ξεκίνησε. Συνεχίζει την αναζήτηση του για κάτι πέρα από το προφανές, πέρα από την υλική διάσταση. Είναι προφανές νομίζω ότι ο Malick ταυτίζεται με τον ήρωα του. Μοντάρει συνειρμικά μια σειρά από πλάνα ανήσυχα, πιστεύοντας, θαρρείς, πως ίσως σε κάποιο από αυτά μια χαραμάδα φωτός τρυπήσει το σελιλόιντ και απελευθερωθεί η αλήθεια. Είναι ένας δημιουργός που εκτίθεται, που εξωτερικεύει στο πανί ότι κρύβει μέσα του, που γνωστοποιεί δίχως φόβο, όλα όσα τον απασχολούν. 

Μπορεί να μη σε ενδιαφέρει το σινεμά του πια, σύμφωνοι. Αλλά αν αρνείσαι, πως αυτό που κάνει είναι απόλυτα ειλικρινές, νομίζω πως πρέπει να κοιταχτείς καλά στον καθρέφτη.

A Most Wanted Man (2014)

Ο Γκίντερ και η Μάρθα συζητούν σε ένα καταγώγιο, όταν στο βάθος ένας μεθυσμένος χτυπά μια γυναίκα με την οποία λίγο πριν χόρευε και ερωτοτροπούσε. Ο Γκίντερ, για να αποκαταστήσει την τάξη, σηκώνεται και τον σωριάζει με μια γροθιά στο έδαφος, όταν το θύμα τού ζητά να σταματήσει σηκώνοντας τον μεθυσμένο από το έδαφος και εν συνεχεία συνεχίζοντας να χορεύει μαζί του μπρος στα έκπληκτα μάτια του Γκίντερ. Σ’αυτή την σκηνή μαθαίνεις όσα χρειάζεται για τον χαρακτήρα και για εκείνα που τον βαραίνουν.

 

Ο Γκίντερ είναι κατάσκοπος. Αυτό ξέρει να κάνει κι αυτό κάνει όλη του την ζωή. Μόνο αυτό. Έχει θυσιάσει το εγώ, τα ενδιαφέροντα, τα συναισθήματά του. Όλα στο όνομα ενός «ασφαλέστερου» κόσμου. Υπάρχει ένα υπόγεια σπαρακτικό στιγμιότυπο: Κάποια στιγμή θα φιλήσει πρόσκαιρα την συνεργάτιδα του, προκειμένου να μην γίνουν αντιληπτοί από το αντικείμενο της παρακολούθησης. Μόλις το τελευταίο αποχωρήσει από την οπτική τους γωνία, ο Γκίντερ θα απομακρυνθεί σα να μην συνέβη τίποτα, με την συνεργάτιδα του όμως να τον κοιτάζει με την θλίψη που εγκυμονεί η συνείδηση εκείνης της ζωής που θα μπορούσε να έχει συμβεί, μα δεν ξεκίνησε ποτέ. Στο όνομα ενός «ασφαλέστερου» κόσμου…

Βρίσκεται όμως σε οριακό σημείο. Κουβαλά την κόπωση της διαπίστωσης πως όχι μόνο δεν μπορεί να αλλάξει τον κόσμο, αλλά και πως κι εκείνοι που τον απαρτίζουν ίσως να μην θέλουν τελικά ν’ αλλάξει. Κι έτσι δεν μάχεται πια για την σωτηρία του κόσμου. Μάχεται για να αιτιολογήσει την επιλογή του να αφιερώσει όλη του την ύπαρξη σε ένα κυνήγι ανεμόμυλων. Μάχεται για την σωτηρία της ψυχής του, την οποία εξαρτά από αυτή την τελευταία δουλειά, την οποία γνωρίζει μέσα του πως ακόμα κι αν  φέρει εις πέρας, δεν θα κάνει καμία ουσιαστική διαφορά για τον κόσμο. Θα έχει σημασία όμως για εκείνον, γιατί θα λυτρωθεί.

Αλλά στον κόσμο που ζει και γυρίζει ταινίες ο Κορμπάιν –και στον κόσμο που ζεις κι εσύ κι εγώ, ίσως- ο παράδεισος, ο πραγματικός ή ο εσωτερικός, θα απέχει πάντα μερικά μέτρα μακριά. Τόσο ώστε να τον αγγίξεις πρόσκαιρα, να προλάβεις να γευτείς φευγαλέα την γαλήνη του, προτού την χάσεις οριστικά, ώστε να ολοκληρωθεί το σαδιστικό αστείο της μοίρας σε βάρος της ανθρώπινης ύπαρξης.

Σε μία από τις τραγικές συγκυρίες του σινεμά, τον Γκίντερ υποδύεται στην τελευταία του ολοκληρωμένη εμφάνιση ένας ηθοποιός που φαινόταν κι αυτός μέσα από τη δουλειά των ρόλων του να αναζητά τρόπο να λυτρωθεί από εκείνα που τον βασάνισαν σαν άνθρωπο, να βρει λίγη γαλήνη. 

 Eύχομαι να την βρήκε. Έστω και πρόσκαιρα.

Χαμένοι στη Μετάφραση #11

Με μεγάλη μας χαρά διαπιστώνουμε κάθε Πέμπτη πως έχει επανέλθει για τα καλά στον χώρο της ελληνικής διανομής η μόδα της απόδοσης στα ελληνικά των ξενικών τίτλων  με σκωπτικούς τίτλους, τίτλους που παραπέμπουν σε παλιότερες επιτυχίες και τίτλους με ατάκες που στόχο έχουν να τραβήξουν το ελληνικό κοινό . Έτσι το Maps to the Stars θα γίνει Οδηγός Ευτυχίας για να παραπέμπει στον Οδηγό Διαπλοκής (American Hustle) και τον Οδηγό Αισιοδοξίας (Silver Linings Playbook), που συμπτωματικά είχαν βγει την ίδια περίοδο στις αίθουσες, ενώ το Le French που είναι γαλλική αστυνομική περιπέτεια θα γίνει ο Άνθρωπος από τη Μασσαλία - βλέπε The French Connection, που κυκλοφόρησε στις ελληνικές αίθουσες με τον τίτλο ο Άνθρωπος από την Γαλλία.

Σε συνέχεια λοιπόν του θεάρεστου έργου της ελληνικής διανομής και σε αντιστοιχία των  προηγούμενων σχετικών αναρτήσεων, ο cinetairos δίνει τίτλους ανάλογης λογικής στις ταινίες του Ιανουαρίου , με βάση πάντα των προγραμματισμό των εγχώριων εταιριών.

Ιnto the Woods - Λύκε Λύκε είσαι εδώ;

 Unbroken - Δεν με Λύγισαν ποτέ

Τhe Imitation Game - O Άνθρωπος που έκανε τους Γερμανούς να γονατίσουν

Βig Bad Wolves - Η Εκδίκηση των Οβριών

Mr. Turner - Μπογιά και Συχώριο

Τaken 3 - Η Τελευταία Αρπαγή

Force Majeure - Ο Μπαμπάς έγινε…λαγός!!!

Blackhat - Μαυροκαπέλο

Maps to the Stars - Βοήθεια, η Ετεροθαλής Αδελφή μου είναι Ψυχανώμαλη!

Birdman – Αν ήταν το πουλί βιολί…

My old lady – Γριούλα μου!

The Tribe – Δεν ακούω, δεν μιλάω… σ΄αγαπάω!

Mortdecai – Λαγωνικό Πρώτης Ποιότητας

Τhe Crossing – Κάποτε στην Ταϊβάν

The Woman in Black:Angel of Death – Ο Χάρρη Πόττερ και τα Φαντάσματα 2

Τhe Theory of Everything – ΧΩΚΙΝ, ο άνθρωπος που έψαχνε τις μαύρες τρύπες

(credit στον Άκη Καπράνο για το Woman in Black. Το 2.)

Την μέρα που δάκρυσε ο πατέρας του Γιώργου Αλκαίου

Όταν ο νους αψίκορα τις ηγερίες ψάχνει

και ένας φθόγγος μόρμυρος περί καρδιάς τυρβάζει

με την χουλιάρα της ψυχής τα περασμένα δάπτω

καθώς το εγκαλώπισμα του τραύματος με λιώνει

σαν βόθμα ανελέητο, στολμός χωρίς θηλύκια

νεβρούς χαράς να αναζητείς κι ουδέποτε να βρίσκεις

μόνο σαράκια καρσινά, ότρητα σαν μπισίκια

και να απομακρύνεται κάθε αντέρεισμα σου.

Κι είναι στιγμές ωσάν αυτή που τρέχει η θύμηση μου στου Γιώργη του Αλκαίου τον πατέρα

που σαν ο γιος του μήνυσε πως θα γραφτεί σ’αγώνες,

σ’εκείνους που η υφήλιος καλεί ως Γιουριβίζιο

τα σωθικά του σπάραξαν κι απάντησε του γιου του:

«Παιδί μου θέλεις την ευκή ν' αγωνιστείς στα ξένα

χωρίς να συμβουλεύεσαι από τα περασμένα

Γιόκα μου ξανασκέψου το, το Μιχαλιώ θυμήσου

που πήγε στο διαγωνισμό ντυμένο μες στο δέρμα

και ήρθε στην κατάταξη εγγύτερα στο τέρμα.

Το έθνος μας το ντρόπιασε κι η Μπόκοτα πενθούσε

που η Μπακοδήμου αντί γι’αυτή στην ΕΡΤ μας κελαηδούσε

Κι ο κόσμος ούτε να τον δει από αυτή τη μέρα

κι ο Πουφ ακόμα έπαψε να λέει καλημέρα.»

Ο γιος νηφάλια άκουσε την σκέψη του πατέρα

κι έπειτα ματαπάντησε με σιγουριά προφήτη:

«Πατέρα μην συγχύζεσαι, γιατί με το άστρο που’χω

Θα δεις τον γιο θριαμβευτή,γαζή και τροπαιούχο»

Κι ήρθε η βραδιά του τελικού και τα βουνά ανταριάζουν

Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΣ ΚΑΤΕΚΤΗΣΕ ΤΗΝ ΟΓΔΟΗ ΤΗΝ ΘΕΣΗ.

Και τα μαντάτα έφτασαν ως του πατέρα τα αυτιά. Λίμνες δακρύων γίνηκαν τα μάτια του και τα ματοτσίνορα του για να πλυθούν,λες, τα βαλε μια δούλα στους 60.

Μα ετούτα ήταν δάκρυα χαράς και όχι θλίψης

που το βλαστάρι του έκανε πετυχεσιά πελώρια

δόξασε την Ελλάδα μας, στους δρόμους όλοι βγείτε

τον Γιώργο αποθεώστε τον, όλοι μαζί χαρείτε.

Χαρά, ευχή και θάνατος, ζωή, φακές κι ελπίδα

όλα τους σμίξαν κι έγιναν τούτη η άγια λέξη

Ώπα.